Niedobór żelaza w wieku niemowlęcym i dzieciństwie

Redaktor(-rzy) O.Hernell Annały Vol.68/3 , 2010

Podsumowanie

Zapotrzebowanie na żelazo w późnym wieku niemowlęcym jest większe niż w każdym innym okresie życia. Niedbór tego pierwiastka jest najczęstszym rodzajem niedoboru żywieniowego u dzieci na całym świecie. Uznaje się, że prawie 50% dzieci w wieku przedszkolnym cierpi na anemię, większość z nich ze względu na deficyt żelaza. W ciągu ostatniego dziesięciolecia opublikowano wiele nowych informacji dotyczących zapotrzebowania na żelazo, jego metabolizmu, a także wpływu tego pierwiastka na ogół procesów fizjologicznych i rozwój neurologiczny, jak również efektów jego niedoborów. Jednak opracowanie strategii zapobiegania i leczenia poprzez zarządzanie ryzykiem negatywnych skutków nadmiernej suplementacji żelaza u dzieci, które już mają wysokie poziomy tego pierwiastka pozostaje wyzwaniem. To wydanie Annales jest zatem poświęcone tematowi "Niedobór żelaza w wieku niemowlęcym i dzieciństwie".

Artykuły
  • Homeostatyczna regulacja poziomu żelaza i jej rola u dziecka z poprawnym i nieprawidłowym poziomem żelaza w wieku niemowlęcym i dziecięcym

    Autor(-rzy): B. Lönnerdal, O. Hernell

    Żelazo jest ważnym mikroelementem z punktu widzenia rozwoju neurologicznego i kognitywnego dziecka. Priorytetem są zatem globalne działania nakierowane na zapobieganie niedoborom tego pierwiastka, jak i wywołanej jego niedoborem anemii. Niemowlęta urodzone o czasie i karmione naturalnie lub mlekiem modyfikowanym wzbogaconym w żelazo zazwyczaj osiągają zadowalający poziom zawartości żelaza w pierwszych 6 miesiącach życia. Istnieje jednak ciągle sporo niewiadomych pod kątem wyznaczenia wartości referencyjnej dla poziomu żelaza oraz prawidłowego odżywiania niemowląt zapewniającego osiągnięcie takiego poziomu. Jest to szczególnie widoczne u wcześniaków, urodzonych z niewielkimi zapasami żelaza, dla których rekomendacje dotyczące dostarczania tego pierwiastka znacząco się różnią. Może to być w części spowodowane słabo wykształconą zdolnością regulacji homeostazy u noworodków i niemowląt. Niemowlę 9 miesięczne jest w stanie automatycznie zmniejszyć ilość wchłanianego żelaza, jeśli jest go za dużo w organizmie, podczas gdy niemowlę sześciomiesięczne tego nie potrafi. Żelazo może być suplementowane drogą doustną w postaci kropli lub w produktach ze zwiększoną dawką pierwiastka, ale mogą istnieć różnice w metabolizowaniu tego pierwiastka. Stąd, jeśli podamy zbyt dużą ilość Fe w postaci kroli, może to doprowadzić do negatywnego efektu, prawdopodobnie ze względu na ograniczoną zdolność regulacji zawartości żelaza w organizmie noworodków i niemowląt. Negatywne efekty suplementacji prowadzą do spowolnionego wzrostu osobniczego: u dobrze odżywionych niemowląt przez zmniejszoną szybkość wydłużania ciała, u niemowląt niedokarmionych przez wolniejszy przyrost masy ciała. Mechanizm powodujący spowolnienie wzrostu nie jest wciąż rozpoznany, ale może być związany z wpływem wolnych rodników żelaza lub interakcją z wchłanianiem/homeostazą cynku. A zatem wydaje się, że krople zawierające żelazo nie powinny być podawane niemowlętom u których stwierdzono prawidłowy poziom tego pierwiastka.

    Zamknij streszczenie
    Wyświetl PDF